گورستان قربانیان جنگ جهانی اول در فرانسه

10 میلیون کشته و بیش از 20 میلیون زخمی و معلول

 

ده میلیون نفر از 32 کشور در طی جنگ 1914- 1918 کشته شدند. جنگی که جنگ بزرگ نامیده شد و ما آن را به نام جنگ جهانی اول میشناسیم.

در ابتدای جنگ متفقین عبارت بودند از بریتانیا، فرانسه و روسیه. آلمان، اطریش-مجارستان قدرتهای مرکزی بودند. کشورهای دیگر بعدها به هر طرف پیوستند. آمریکا در سال 1917 به نفع متفقین وارد جنگ شد.

 

چرا جنگ شد

 

برای 100 سال، ملل اروپا سعی میکردند از جنگ باهم پرهیز کنند. به هیچ کشوری اجازه داده نمیشد بیش از حد قوی شود. در غیر این صورت بقیه علیه او متحد میشدند.

 

 

ویلیام دوم، قیصر (kaiser)، امپراطور آلمان

 

ویلیام دوم، قیصر (kaiser)، امپراطور آلمان، ارتش، ناوگان دریایی و صنعت خود را تقویت کرد. آلمان شروع به تصرف سرزمینهایی در آفریقا و اقیانوس آرام کرد و آنها را به مستعمره خود درآورد. این حرکات ملل دیگر، علی الخصوص فرانسه، بریتانیا و روسیه را نگران کرد. فرانسه و بریتانیا مستعمرات خود را داشتند و توافق کردند که در صورت آغاز جنگ پشتیبان همدیگر باشند.

اطریش-مجارستان از آلمان حمایت میکردند. امپراطوری آنان به کشورهای زیادی در شرق و جنوب اروپا فرمانروایی میکرد. بسیاری از آنان میخواستند از اطریش-مجارستان جدا شوند.

 

 

قتل فرانسیس فردیناند و همسرش آغازگر جنگ جهانی اول

 

ملیتی که برای استقلال، دیگران را تحریک کرد صربستان بود. در 28 ژوئن 1914، یک میهن پرست صربی فرانسیس فردیناند (Francis Ferdinand)، وارث تخت اطریش-مجارستان را به قتل رساند.

 

آگوست 1914

 

هیچکس فکر نمیکرد قتل فرانسیس فردیناند آغاز کننده جنگ باشد. اما این یک عکس العمل زنجیره ای را پدید آورد. اطریش-مجارستان به سمت متلاشی کردن صربستان حرکت کرد. روسیه برای حمایت صربستان ارتش خود را بسیج کرد و آلمان نیز سربازان خود را بر علیه قوای روسیه اعزام کرد. آلمان همچنین سربازانش را در مرز فرانسه جمع کرد. و فرانسه نیز آماده مقاومت در برابر آلمان شد.

جنگ در 4 آگوست 1914 شروع شد. آلمان به بلژیک حمله کرد که باعث وارد شدن بریتانیا در جنگ شد. آلمانها به فرانسه فشار آوردند. آنها فکر یک پیروزی سریع را در سر داشتند اما نیروهای فرانسه و بریتانیا آنها را متوقف کردند.

 

بن بست در استحکامات

 

در پایان سال 1914 جنگ به بن بست رسید. ارتشها خندقهایی حفر کردند که به صدها کیلومتر میرسید. سربازان در این سنگرهای زمینی زندگی میکردند.

 

 

نیروهای فرانسوی در سال 1916 که برای یک بازرسی به خط شده اند

 

وقتی آنان برای حمله از شکافها بیرون میامدند، مسلسلها آنها را  نقش زمین میکرد و گاهی اوقات گازهای سمی نیز استفاده میشد. برای سه سال این نبردهای خونین بین خطوط ادامه یافت بی آنکه هیچ طرف سودی ببرد.

 

 

استحکامات خندقی آلمانها

 

آلمان قویترین ارتش اروپا را داشت اما از یک سو در جبهه غربی با فرانسه میجنگید و از سوی دیگر در جبهه شرقی با روسیه.

 

 

آلمانها و سگهایشان که برای مقابله با گازهای سمی ماسک زده اند

 

جنگ اروپا مبدل به جنگی جهانی شد

 

امپراطوری عثمانی (ترکیه) به نفع قدرت مرکزی به میدان آمد و ایتالیا نیز به نفع متفقین. آلمان و سربازان متفقین در آسیا و آفریقا برای کنترل مستعمرات جنگیدند.

در خاورمیانه نیز بریتانیا قبایل عرب را سازماندهی کرد تا با عثمانیها بجنگند. آنها توسط تی. ائی. لورنس رهبری میشدند که به لورنس عربستان (Lawrence of Arabia) مشهور است.

 

 

لورنس عربستان

 

ژاپن در آسیا قدرت گرفته بود و به متفقین پیوست. ژاپن جزایر تحت کنترل آلمان در اقیانوس آرام را اشغال کرد.

 

جزر و مد قدرتها

 

در سال 1917 انقلاب روسیه دولت کمونیست را به قدرت رساند که با قدرتهای مرکزی صلح کرد. آلمانها حالا تنها در یک جبهه میجنگیدند اما باز توفیقی نیافتند زیرا آمریکا نیز وارد جنگ شد.

بیشتر آمریکائیها طرف هیچکدام از نیروهای اروپائی نبودند، با اینحال دولت آمریکا ناوگانش را به طرفداری از متفقین ارسال کرد. زیردریائیهای آلمانی، کشتیهای آمریکایی را غرق کردند تا اینکه در آوریل 1917 مجلس آمریکا رسما به نیروهای مرکزی اعلان جنگ داد.

تا سال 1918 نیروهای آمریکائی زیادی به اروپا نرسیده بود. بعد از آن سریعا وضعیت عوض شد. در ماه جولای آمریکائیها همراه با متفقین حمله بزرگی انجام دادند و در پایان تابستان قدرتهای مرکز متفرق شدند. در یازده نوامبر 1918 تفنگها خاموش شد و جنگ به پایان رسید.

 

پس از جنگ

 

جنگ باعث ویرانی و مرگ و میر وحشتناکی در اروپا شده بود. ویلسون (Woodrow Wilson) رئیس جمهور آمریکا، سعی کرد که طرح صلح منصفانه ای عرضه کند اما نه تنها متفقین بلکه آمریکائیها نیز آن را نپذیرفتند.

نقشه اروپا دوباره ترسیم شد. امپراطوری اطریش-مجارستان و عثمانی شکسته شد و آلمان برخی از سرزمینهایش را از دست داد و وادار شد که مبلغ زیادی بابت خسارات جنگ بپردازد. فرانسه و بریتانیا مستعمرات آلمان را به دست آوردند.

یک ژنرال فرانسوی گفت، این صلح نیست! این متارکه از جنگ، تنها 21 سال دوام آورد. در سال 1939 جنگ جهانی دوم آغاز شد .